Viêm họng là bệnh lý hô hấp vô cùng phổ biến, đặc biệt ở trẻ em. Tuy nhiên, nếu tình trạng này tái đi tái lại nhiều lần, phụ huynh tuyệt đối không được lơ đậy bởi đây có thể là dấu hiệu cảnh báo những vấn đề sức khỏe nghiêm trọng. Xem thêm tại: https://www.acare.abbott.vn/viem-hong-tai-phat-o-tre-em-ba-me-dung-chu-quan/ 1. Nhận biết viêm họng tái phát nhiều lần Trẻ được xác định bị viêm họng tái phát khi gặp các tiêu chí như: mắc trên 6 đợt/năm, bị lặp lại hàng tháng vào mùa đông xuân, hoặc có trên 3 đợt viêm gây ảnh hưởng tới đường hô hấp dưới. Trẻ thường có các biểu hiện điển hình: đau họng, khó nuốt, sốt, ho, nổi hạch cổ và mệt mỏi. 2. Nguyên nhân khiến bệnh dai dẳng Theo TTƯT.TS.BS Lê Anh Tuấn (Bệnh viện Tai Mũi Họng Trung ương), virus chiếm 50–70% căn nguyên gây bệnh. Tuy nhiên, thủ phạm chính gây tái phát dai dẳng và cần điều trị bằng kháng sinh lại là Liên cầu khuẩn nhóm A (GABHS / GAS). Vi khuẩn GAS cực kỳ nguy hiểm bởi hai cơ chế kháng thuốc: Xâm nhập nội bào: Trốn vào bên trong tế bào biểu mô để tránh sự tiêu diệt của kháng sinh lẫn hệ miễn dịch. Tạo màng sinh học (Biofilm): Kết tụ thành quần thể vững chắc làm giảm hiệu quả của thuốc. Bên cạnh đó, hệ miễn dịch chưa hoàn thiện, ô nhiễm môi trường, khói thuốc lá thụ động hay việc tự ý ngưng thuốc kháng sinh dở dang cũng là những yếu tố khiến bệnh tái đi tái lại. 3. Biến chứng nguy hiểm nếu không điều trị đúng cách Viêm họng tái phát do liên cầu khuẩn không được chữa trị triệt để có thể dẫn đến nhiều biến chứng nặng nề: Tại chỗ & lân cận: Áp xe quanh amidan, áp xe khoang sau họng, viêm tai giữa, viêm xoang cấp, nhiễm khuẩn huyết. Biến chứng xa: Sốt thấp khớp, thấp tim (gây viêm van tim, suy tim), viêm cầu thận cấp sau nhiễm liên cầu. Hội chứng PANDAS: Các rối loạn tâm thần kinh tự miễn ở trẻ (xuất hiện biểu hiện ám ảnh cưỡng chế, giật cơ). 4. Nguyên tắc điều trị và chăm sóc đúng cách Sử dụng kháng sinh: Penicillin thường là lựa chọn ưu tiên. Tuy nhiên, với các trường hợp tái phát trong vòng 40 ngày (thường do vi khuẩn nội bào tái hoạt động) hoặc không đáp ứng nhóm Beta-lactam, bác sĩ sẽ cân nhắc chuyển sang nhóm Macrolid (như Clarithromycin, Erythromycin). Cha mẹ tuyệt đối không tự ý mua kháng sinh cho con. Điều trị triệu chứng: Dùng Paracetamol hoặc Ibuprofen để hạ sốt, giảm đau họng; kết hợp súc họng và xịt họng theo hướng dẫn. Chỉ định cắt Amidan: Chỉ thực hiện khi viêm tái phát quá nhiều lần (7 lần/năm), gây biến chứng tại chỗ/xa, hoặc chèn ép đường thở gây ngưng thở khi ngủ. Chăm sóc tại nhà: Cho trẻ nghỉ ngơi, uống nhiều nước, ăn thức ăn mềm, lỏng, giàu Vitamin C. Giữ vệ sinh răng miệng sạch sẽ, tránh khói thuốc lá và giữ ấm cho trẻ khi giao mùa. Khi trẻ có biểu hiện viêm họng kéo dài hoặc tái phát liên tục, ba mẹ nên đưa trẻ đến cơ sở y tế chuyên khoa Tai Mũi Họng để được chẩn đoán chính xác và có phác đồ điều trị tận gốc.
